Σε αυτό το νήμα αναδημοσιεύω άρθρο του Στάθη Καλύβα αλλά και την άποψη του Chris Woodhouse όπως αυτή διατυπώθηκε σε έγγραφο ντοκουμέντο του 1945 και περιλαμβάνεται στο ενδιαφέρον βιβλίο της Ελευθερίας Μαντά «Οι μουσουλμάνοι Τσάμηδες της Ηπείρου» που κυκλοφορεί από το Ίδρυμα Μελετών Χερσονήσου του Αίμου. Η μελέτη της Ε. Μαντά, φιλοδοξεί να απαντήσει, όπως σημειώνει η ίδια, στο υπάρχον ιστοριογραφικό κενό και στην ανάγκη για μία κατά το δυνατόν αντικειμενική και νηφάλια προσέγγιση του θέματος. Επισημαίνοντας ότι «ο χρόνος και οι συνθήκες είναι πλέον ώριμες ώστε να ανασυρθεί από τη λήθη το κομμάτι αυτό του χαμένου ιστορικού παρελθόντος και να τύχει της προσοχής που του αρμόζει εκ μέρους της σύγχρονης ελληνικής επιστήμης».
=================================================
του Στάθη Καλύβα
αναδημοσίευση από το Βήμα(4-12-2005)
Το 1940 οι Τσάμηδες, ένας αλβανόφωνος μουσουλμανικός πληθυσμός συγκεντρωμένος κυρίως στη Θεσπρωτία και ιδιαίτερα στις περιφέρειες Ηγουμενίτσας, Μαργαριτίου, Φιλιατών και Παραμυθιάς, αριθμούσε κάπου 23.000 ως 24.000 ανθρώπους. Το 1951 είχαν απομείνει μόλις 127 αλβανόφωνοι μουσουλμάνοι σε ολόκληρη τη χώρα.
Τα επεισόδια που συνόδευσαν την επίσκεψη του κ. Κάρολου Παπούλια στην Αλβανία επανέφεραν στην επιφάνεια την ομάδα αυτή. H σιωπή που περιέβαλλε την ιστορία τους οφείλεται στα αιματηρά γεγονότα που διαδραματίστηκαν κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Ως πρόσφατα οι Τσάμηδες εμφανίζονταν κυρίως στην τοπική ιστορία και στη λογοτεχνία, όπου, όπως είναι γνωστό, συχνά προηγούνται της «ιστορίας των ιστορικών» στα «δύσκολα» θέματα (βλ. π.χ. το εξαιρετικό Το ασημόχορτο ανθίζει του Βασίλη Γκουρογιάννη). H πρώτη -και μοναδική ως τώρα -ολοκληρωμένη και συστηματική μελέτη του θέματος δημοσιεύθηκε μόλις το 2004. Πρόκειται για το υποδειγματικό έργο της Ελευθερίας Μαντά που βασίζεται κυρίως σε πρωτογενείς πηγές (συμπεριλαμβανομένων ιταλικών και αλβανικών τεκμηρίων) και αποτελείται από τρεις χρονολογικές ενότητες: Μεσοπόλεμος, B΄ Παγκόσμιος πόλεμος - Κατοχή και μεταψυχροπολεμική εποχή. H μεγαλύτερη και πιο ευαίσθητη ενότητα αφορά την περίοδο της Κατοχής.
H δύσκολη συμβίωση
Οι Τσάμηδες ήταν ένας παραδοσιακός αγροτικός, συμπαγής και κλειστός πληθυσμός που για συγκυριακούς λόγους εξαιρέθηκε της ανταλλαγής του 1922. H συμβίωσή τους με το χριστιανικό στοιχείο της περιοχής υπήρξε εξαρχής προβληματική: η πολιτισμική διαφοροποίηση, οι κτηματικές διαφορές και η στάση του ελληνικού κράτους απέναντί τους, και ιδιαίτερα του μεταξικού καθεστώτος, ενίσχυσαν την καχυποψία τους και επέτρεψαν τη δράση εξτρεμιστικών αλυτρωτικών στοιχείων στην Αλβανία. Πάνω εκεί βασίστηκε και η Ιταλία για να θέσει τσαμικό θέμα και να δικαιολογήσει την εισβολή του 1940. Οπως είναι φυσικό, η εξέλιξη αυτή δυναμίτισε την ήδη τεταμένη κατάσταση στην περιοχή. Ενοπλοι Τσάμηδες συνόδευσαν τον ιταλικό στρατό κατά τη σύντομη προέλασή του στο ελληνικό έδαφος τον Νοέμβριο του 1940, ο τοπικός πληθυσμός υποδέχθηκε πανηγυρικά τους εισβολείς, ενώ σημειώθηκαν οι πρώτες λεηλασίες και επιθέσεις εναντίον χριστιανικών χωριών. H υποχώρηση των Ιταλών και η επιστροφή των ελλήνων κατοίκων έθεσε σε κίνηση μια δυναμική αντεκδικήσεων που κατέληξε στην εθνοκάθαρση των Τσάμηδων το 1944.
H ιταλική, αρχικά, και η γερμανική Κατοχή συνοδεύτηκαν από βία. Οι ηγέτες των Τσάμηδων συνεργάστηκαν με τις κατοχικές αρχές και συμμετείχαν σε διώξεις, καταστροφές, και μαζικές εκτελέσεις, η πιο γνωστή από τις οποίες υπήρξε η εκτέλεση 49 επιφανών κατοίκων της Παραμυθιάς τον Σεπτέμβριο 1943. Οι αντάρτες του ΕΔΕΣ, που κυριαρχούσαν στην περιοχή, προέβησαν μετά την αποχώρηση των Γερμανών σε ένα όργιο βίας, αδιάκριτων εκτελέσεων και λεηλασιών που κορυφώθηκαν με τη μαζική εκδίωξη των Τσάμηδων στην Αλβανία, τον Σεπτέμβριο του '44.
H περίπτωση αυτή αποτελεί αναμφίβολα εθνοκάθαρση. Το ερώτημα παραμένει αν υπήρξε αποτέλεσμα προμελετημένης κεντρικής απόφασης ή αν προήρθε από πράξεις αντεκδίκησης σε τοπικό επίπεδο. H Μαντά προκρίνει τη δεύτερη εκδοχή. Προσωπικά πιστεύω ότι η απόσταση ανάμεσα στις δύο εκδοχές είναι πολύ μικρή. Παρόλο που ο ΕΔΕΣ ήταν μια αποκεντρωμένη οργάνωση όπου, αντίθετα με το EAM, η κεντρική διοίκηση δύσκολα έλεγχε τους τοπικούς οπλαρχηγούς, τίποτε δεν δείχνει ότι η ηγεσία του είχε την παραμικρή (και πραγματική) διάθεση να τους συγκρατήσει. H πολιτική συγκυρία τον Σεπτέμβριο του 1944 επέτρεπε την «τελική λύση» του τσαμικού ζητήματος και, κατά τη γνώμη μου, ο ΕΔΕΣ δεν δίστασε να αδράξει την ευκαιρία.
Αντίθετα από τον ΕΔΕΣ, το EAM τήρησε μια περίεργη στάση σε σχέση με τους Τσάμηδες. Επιχείρησε επανειλημμένα ανοίγματα που βασίζονταν στον μάλλον πλασματικό διαχωρισμό «μιας δράκας προδοτών» από την πλειοψηφία του πληθυσμού -πλασματικό στον βαθμό που ο παραδοσιακός αυτός πληθυσμός ακολουθούσε τους ηγέτες του και έδειχνε μια προτίμηση προς την κατοχική διοίκηση ακόμη και όταν δεν συμμετείχε άμεσα σε πράξεις βίας. Για αυτόν τον λόγο η τακτική του EAM δεν έγινε κατανοητή ούτε από τον τοπικό ελληνικό πληθυσμό ούτε από τα ίδια του τοπικά στελέχη που ανέφεραν στις εσωτερικές τους εκθέσεις τις οποίες παραθέτει η Μαντά ότι «η παμψηφία σχεδόν των αρβανιτάδων Τσάμηδων της περιοχής είχε ταχθή ανεπιφύλαχτα με το μέρος του κατακτητή και ωργάνωνε δολοφονικές επιδρομές ενάντια στα ελληνικά χωριά». Ο ΕΛΑΣ τελικά στρατολόγησε γύρω στους 300 ως 500 Τσάμηδες που συμμετείχαν στις εμφύλιες συγκρούσεις με τον ΕΔΕΣ τον Δεκέμβριο του '44. H επικράτηση του ΕΛΑΣ συνοδεύτηκε από την επιστροφή 3.000 ως 5.000 Τσάμηδων στη Θεσπρωτία. H τελική όμως έκβαση των Δεκεμβριανών οδήγησε σε νέες διώξεις από τους οπλαρχηγούς του ΕΔΕΣ και στην τελική εκδίωξή τους.
H τελική πράξη
Κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου το KKE στράφηκε για μία ακόμη φορά προς τους Τσάμηδες για να λύσει το πρόβλημα έμψυχου δυναμικού που αντιμετώπιζε. Τον Μάρτιο του 1949 κατέληξε σε συμφωνία με την αλβανική κυβέρνηση για την υποχρεωτική στρατολόγηση 2.000 Τσάμηδων η οποία ναυάγησε την τελευταία στιγμή, όταν οι ίδιοι οι Τσάμηδες αντέδρασαν και ο Εμβέρ Χότζα αποφάσισε να μην τους οπλίσει ως «αντιδραστικούς». H τελική πράξη του δράματος γράφτηκε στις αρχές της δεκαετίας του '50 με σειρά νομοθετικών διαταγμάτων της ελληνικής κυβέρνησης που απαλλοτρίωσε τις περιουσίες τους και τις απέδωσε σε ντόπιους και έποικους.
Ιδεολογικές ερμηνείες
Είναι προφανές ότι η σημασία της περίπτωσης αυτής ξεπερνάει τα όρια της τοπικής ιστορίας. Αποτελεί, κατ' αρχάς, καθαρή και ενδεχομένως μοναδική για την κατοχική Ελλάδα περίπτωση ολοκληρωτικής εθνοκάθαρσης. Δεύτερον, δείχνει τα όρια των ιδεολογικών ερμηνειών στην Ιστορία. Οι Τσάμηδες δεν ήταν ούτε φασίστες ούτε ναζιστές ούτε κομμουνιστές· ήταν όμως διατεθειμένοι να συνεργαστούν με όποιον τους πρόσφερε τη δυνατότητα να διεκδικήσουν τα αιτήματά τους. Τρίτον, υπογραμμίζει τη διαδικασία εργαλειοποίησης του δωσιλογισμού από τις δύο αντίπαλες παρατάξεις και την αναντιστοιχία ανάμεσα στον λόγο και στην πράξη τους. Για τους κομουνιστές ο δωσιλογισμός υπήρξε ιδιαίτερα ελαστική έννοια σε σχέση με συγκεκριμένες ομάδες όπως οι Τσάμηδες ή οι σλαβόφωνοι κομιτατζήδες στους οποίους παρείχε τη δυνατότητα αναβάπτισης από προδότες σε πατριώτες. Γενικεύοντας και απλοποιώντας, θα μπορούσε να πει κανείς ότι αν για τη Δεξιά ο δωσιλογισμός ήταν συγχωρήσιμος, αρκεί οι φορείς του να ήταν Ελληνες, για την Αριστερά το συγχωροχάρτι ίσχυε μόνο για τους μη Ελληνες.
του Στάθη Καλύβα
αναδημοσίευση από το Βήμα(4-12-2005)
Το 1940 οι Τσάμηδες, ένας αλβανόφωνος μουσουλμανικός πληθυσμός συγκεντρωμένος κυρίως στη Θεσπρωτία και ιδιαίτερα στις περιφέρειες Ηγουμενίτσας, Μαργαριτίου, Φιλιατών και Παραμυθιάς, αριθμούσε κάπου 23.000 ως 24.000 ανθρώπους. Το 1951 είχαν απομείνει μόλις 127 αλβανόφωνοι μουσουλμάνοι σε ολόκληρη τη χώρα.
Τα επεισόδια που συνόδευσαν την επίσκεψη του κ. Κάρολου Παπούλια στην Αλβανία επανέφεραν στην επιφάνεια την ομάδα αυτή. H σιωπή που περιέβαλλε την ιστορία τους οφείλεται στα αιματηρά γεγονότα που διαδραματίστηκαν κατά τη διάρκεια της Κατοχής. Ως πρόσφατα οι Τσάμηδες εμφανίζονταν κυρίως στην τοπική ιστορία και στη λογοτεχνία, όπου, όπως είναι γνωστό, συχνά προηγούνται της «ιστορίας των ιστορικών» στα «δύσκολα» θέματα (βλ. π.χ. το εξαιρετικό Το ασημόχορτο ανθίζει του Βασίλη Γκουρογιάννη). H πρώτη -και μοναδική ως τώρα -ολοκληρωμένη και συστηματική μελέτη του θέματος δημοσιεύθηκε μόλις το 2004. Πρόκειται για το υποδειγματικό έργο της Ελευθερίας Μαντά που βασίζεται κυρίως σε πρωτογενείς πηγές (συμπεριλαμβανομένων ιταλικών και αλβανικών τεκμηρίων) και αποτελείται από τρεις χρονολογικές ενότητες: Μεσοπόλεμος, B΄ Παγκόσμιος πόλεμος - Κατοχή και μεταψυχροπολεμική εποχή. H μεγαλύτερη και πιο ευαίσθητη ενότητα αφορά την περίοδο της Κατοχής.
H δύσκολη συμβίωση
Οι Τσάμηδες ήταν ένας παραδοσιακός αγροτικός, συμπαγής και κλειστός πληθυσμός που για συγκυριακούς λόγους εξαιρέθηκε της ανταλλαγής του 1922. H συμβίωσή τους με το χριστιανικό στοιχείο της περιοχής υπήρξε εξαρχής προβληματική: η πολιτισμική διαφοροποίηση, οι κτηματικές διαφορές και η στάση του ελληνικού κράτους απέναντί τους, και ιδιαίτερα του μεταξικού καθεστώτος, ενίσχυσαν την καχυποψία τους και επέτρεψαν τη δράση εξτρεμιστικών αλυτρωτικών στοιχείων στην Αλβανία. Πάνω εκεί βασίστηκε και η Ιταλία για να θέσει τσαμικό θέμα και να δικαιολογήσει την εισβολή του 1940. Οπως είναι φυσικό, η εξέλιξη αυτή δυναμίτισε την ήδη τεταμένη κατάσταση στην περιοχή. Ενοπλοι Τσάμηδες συνόδευσαν τον ιταλικό στρατό κατά τη σύντομη προέλασή του στο ελληνικό έδαφος τον Νοέμβριο του 1940, ο τοπικός πληθυσμός υποδέχθηκε πανηγυρικά τους εισβολείς, ενώ σημειώθηκαν οι πρώτες λεηλασίες και επιθέσεις εναντίον χριστιανικών χωριών. H υποχώρηση των Ιταλών και η επιστροφή των ελλήνων κατοίκων έθεσε σε κίνηση μια δυναμική αντεκδικήσεων που κατέληξε στην εθνοκάθαρση των Τσάμηδων το 1944.
H ιταλική, αρχικά, και η γερμανική Κατοχή συνοδεύτηκαν από βία. Οι ηγέτες των Τσάμηδων συνεργάστηκαν με τις κατοχικές αρχές και συμμετείχαν σε διώξεις, καταστροφές, και μαζικές εκτελέσεις, η πιο γνωστή από τις οποίες υπήρξε η εκτέλεση 49 επιφανών κατοίκων της Παραμυθιάς τον Σεπτέμβριο 1943. Οι αντάρτες του ΕΔΕΣ, που κυριαρχούσαν στην περιοχή, προέβησαν μετά την αποχώρηση των Γερμανών σε ένα όργιο βίας, αδιάκριτων εκτελέσεων και λεηλασιών που κορυφώθηκαν με τη μαζική εκδίωξη των Τσάμηδων στην Αλβανία, τον Σεπτέμβριο του '44.
H περίπτωση αυτή αποτελεί αναμφίβολα εθνοκάθαρση. Το ερώτημα παραμένει αν υπήρξε αποτέλεσμα προμελετημένης κεντρικής απόφασης ή αν προήρθε από πράξεις αντεκδίκησης σε τοπικό επίπεδο. H Μαντά προκρίνει τη δεύτερη εκδοχή. Προσωπικά πιστεύω ότι η απόσταση ανάμεσα στις δύο εκδοχές είναι πολύ μικρή. Παρόλο που ο ΕΔΕΣ ήταν μια αποκεντρωμένη οργάνωση όπου, αντίθετα με το EAM, η κεντρική διοίκηση δύσκολα έλεγχε τους τοπικούς οπλαρχηγούς, τίποτε δεν δείχνει ότι η ηγεσία του είχε την παραμικρή (και πραγματική) διάθεση να τους συγκρατήσει. H πολιτική συγκυρία τον Σεπτέμβριο του 1944 επέτρεπε την «τελική λύση» του τσαμικού ζητήματος και, κατά τη γνώμη μου, ο ΕΔΕΣ δεν δίστασε να αδράξει την ευκαιρία.
Αντίθετα από τον ΕΔΕΣ, το EAM τήρησε μια περίεργη στάση σε σχέση με τους Τσάμηδες. Επιχείρησε επανειλημμένα ανοίγματα που βασίζονταν στον μάλλον πλασματικό διαχωρισμό «μιας δράκας προδοτών» από την πλειοψηφία του πληθυσμού -πλασματικό στον βαθμό που ο παραδοσιακός αυτός πληθυσμός ακολουθούσε τους ηγέτες του και έδειχνε μια προτίμηση προς την κατοχική διοίκηση ακόμη και όταν δεν συμμετείχε άμεσα σε πράξεις βίας. Για αυτόν τον λόγο η τακτική του EAM δεν έγινε κατανοητή ούτε από τον τοπικό ελληνικό πληθυσμό ούτε από τα ίδια του τοπικά στελέχη που ανέφεραν στις εσωτερικές τους εκθέσεις τις οποίες παραθέτει η Μαντά ότι «η παμψηφία σχεδόν των αρβανιτάδων Τσάμηδων της περιοχής είχε ταχθή ανεπιφύλαχτα με το μέρος του κατακτητή και ωργάνωνε δολοφονικές επιδρομές ενάντια στα ελληνικά χωριά». Ο ΕΛΑΣ τελικά στρατολόγησε γύρω στους 300 ως 500 Τσάμηδες που συμμετείχαν στις εμφύλιες συγκρούσεις με τον ΕΔΕΣ τον Δεκέμβριο του '44. H επικράτηση του ΕΛΑΣ συνοδεύτηκε από την επιστροφή 3.000 ως 5.000 Τσάμηδων στη Θεσπρωτία. H τελική όμως έκβαση των Δεκεμβριανών οδήγησε σε νέες διώξεις από τους οπλαρχηγούς του ΕΔΕΣ και στην τελική εκδίωξή τους.
H τελική πράξη
Κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου το KKE στράφηκε για μία ακόμη φορά προς τους Τσάμηδες για να λύσει το πρόβλημα έμψυχου δυναμικού που αντιμετώπιζε. Τον Μάρτιο του 1949 κατέληξε σε συμφωνία με την αλβανική κυβέρνηση για την υποχρεωτική στρατολόγηση 2.000 Τσάμηδων η οποία ναυάγησε την τελευταία στιγμή, όταν οι ίδιοι οι Τσάμηδες αντέδρασαν και ο Εμβέρ Χότζα αποφάσισε να μην τους οπλίσει ως «αντιδραστικούς». H τελική πράξη του δράματος γράφτηκε στις αρχές της δεκαετίας του '50 με σειρά νομοθετικών διαταγμάτων της ελληνικής κυβέρνησης που απαλλοτρίωσε τις περιουσίες τους και τις απέδωσε σε ντόπιους και έποικους.
Ιδεολογικές ερμηνείες
Είναι προφανές ότι η σημασία της περίπτωσης αυτής ξεπερνάει τα όρια της τοπικής ιστορίας. Αποτελεί, κατ' αρχάς, καθαρή και ενδεχομένως μοναδική για την κατοχική Ελλάδα περίπτωση ολοκληρωτικής εθνοκάθαρσης. Δεύτερον, δείχνει τα όρια των ιδεολογικών ερμηνειών στην Ιστορία. Οι Τσάμηδες δεν ήταν ούτε φασίστες ούτε ναζιστές ούτε κομμουνιστές· ήταν όμως διατεθειμένοι να συνεργαστούν με όποιον τους πρόσφερε τη δυνατότητα να διεκδικήσουν τα αιτήματά τους. Τρίτον, υπογραμμίζει τη διαδικασία εργαλειοποίησης του δωσιλογισμού από τις δύο αντίπαλες παρατάξεις και την αναντιστοιχία ανάμεσα στον λόγο και στην πράξη τους. Για τους κομουνιστές ο δωσιλογισμός υπήρξε ιδιαίτερα ελαστική έννοια σε σχέση με συγκεκριμένες ομάδες όπως οι Τσάμηδες ή οι σλαβόφωνοι κομιτατζήδες στους οποίους παρείχε τη δυνατότητα αναβάπτισης από προδότες σε πατριώτες. Γενικεύοντας και απλοποιώντας, θα μπορούσε να πει κανείς ότι αν για τη Δεξιά ο δωσιλογισμός ήταν συγχωρήσιμος, αρκεί οι φορείς του να ήταν Ελληνες, για την Αριστερά το συγχωροχάρτι ίσχυε μόνο για τους μη Ελληνες.
H περίπτωση των Τσάμηδων αναδεικνύει συγχρόνως και τις αντιφάσεις της στρατευμένης ιστοριογραφίας που επαναλαμβάνουν τα επιχειρήματα των αντιμαχόμενων παρατάξεων της δεκαετίας του '40 -τόσο της δεξιάς όσο και της αριστερής εκδοχής της. Για τη δεξιά μεταπολεμική ιστοριογραφία η εθνοκάθαρση και η αδιάκριτη βία κατά των Τσάμηδων υπήρξε ένα απόλυτα δικαιολογημένο μέτρο απέναντι σε μια ομάδα δωσίλογων και μειοδοτών. Μόνο ο αντικομμουνισμός μπορούσε να δικαιολογήσει, και άρα να συγχωρήσει, τη συνεργασία με τους κατακτητές. Το πρόβλημα της αριστερής μεταπολιτευτικής ιστοριογραφίας είναι ακριβώς το αντίθετο: ενώ καυτηριάζει τον δωσιλογισμό ως εσχάτη προδοσία που δικαιολογούσε βία αντίστοιχη με αυτή που υπέστησαν οι Τσάμηδες, αντιμετωπίζει τις αντίστοιχες πρακτικές των μειονοτήτων με αισθήματα κατανόησης και τάσεις συγκάλυψης, δείχνοντας έτσι πόσο επιλεκτική και άρα διάτρητη είναι η ηθικολογία της.
Το βιβλίο της Ελευθερίας Μαντά είναι ένα αντίδοτο στη μυωπία και στα αδιέξοδα της ιστοριογραφίας αυτής και θυμίζει τη σημασία της σοβαρής ιστορικής έρευνας. H συγγραφέας κατάφερε να προσεγγίσει ένα σύνθετο και ευαίσθητο θέμα με προσοχή, συστηματικότητα και χαμηλούς τόνους. Το βιβλίο της αξίζει να διαβαστεί από όσους ενδιαφέρονται να αποκτήσουν μια ολοκληρωμένη αντίληψη της πρόσφατης ελληνικής ιστορίας.
Ο κ. Στάθης Καλύβας είναι καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο Yale των ΗΠΑ.
========================================================
1)Ο όρος Τσάμης είναι πρωτίστως γεωγραφικός και όχι εθνικός.
ΑπάντησηΔιαγραφή2)Τμήμα των Τσάμηδων μουσουλμάνων είχε μητρική γλώσσα είτε την ελληνική είτε την τουρκική.Όταν ο Καλύβας αναφέρεται σε συμπαγή και αμιγώς αλβανόφωνο πληθυσμό δεν λέει την αλήθεια.
3)Σημαντικό μέρος των Αλβανοτσάμηδων έφυγε με οχήματα που τους είχαν προμηθεύσει οι ναζι πριν ακόμη επιστρέψουν οι Έλληνες χωρικοί στην περιοχή, κάτι που επίσης διέφυγε του Καλύβα
4)Ο Καλύβας θα μπορούσε να είχε αναφερει το ακριβές περιεχόμενο του τελεσίγραφου που απέδωσε ο Γκράτσι στον Μεταξά, στο οποίο ως μία από τις αφορμές τις ιταλικής επιθεσης αναφέρεται "η τρομοκρατία της Ελλάδας κατα του αλβανικού πληθυσμού της Τσαμουριάς". Αργότερα ο Γκράτσι στο βιβλίο του "Η αρχή του τέλους" απορρίπτει τις ιταλικές προφάσεις ως ψευδέστατες. Ο Καλύβας σε αντίθεση με τον Ιταλό πρέσβυ φαίνεται να τις υιοθετεί αποδίδοντας την ανθελληνική στροφή των Τσάμηδων στον Μεταξά.
5)Μια μικρή ομάδα Τσάμηδων πολέμησε στον ΕΔΕΣ και όχι στον ΕΛΑΣ.
6)Ο ΕΛΑΣ προσπάθησε να στρατολογήσει Αλβανοτσάμηδες υποσχόμενος "αυτοδιάθεση" και όχι με ιδεολογικά κηρύγματα περί προλεταριάτου.
7)"Έποικοι" οι πρόσφυγες από τη Β. Ήπειρο? Η εθνοκάθαρση ελλήνων από την Αλβανία άραγε πότε θα μπει στο μικροσκόπιο της "ιστορικής επιστήμης"?
ο καλυβας ειναι μελος της ομαδας των εθνομηδενιστων συγγραφεων και καθηγηταδων.Ο ελας ειχε δημιουργηση ενα μεικτο ταγμα και οχι ο εδες.
ΑπάντησηΔιαγραφήΟ Καλύβας δεν είναι εθνομηδενιστής. Ανήκει στην ομάδα που μάχεται τους εθνομηδενιστές.Είναι γνωστή η διαμάχη του με τον γνωστό Μαργαρίτη.
ΑπάντησηΔιαγραφήΠολύ σωστά τα σημεία που θιγει ο ανώνυμος (30/06/09 4:06)
ΑπάντησηΔιαγραφήΑκριτα καλο είναι να μην υιοθετούμε ασυλλόγιστα φιλοAλβανικες απόψεις. Αυτό το λάθος ίσος και εσκεμμένα κάνει και η wikipedia που ουσιαστικά υιοθετεί τις απόψεις τον Τουρκαλβανών και διαφημίζει ακόμη και τα σύμβολα τους. Αν ρωτήσει κάποιος ηλικιωμένους ΧΡΙΣΤΙΑΝΟΥΣ ΑΛΒΑΝΟΦΩΝΟΥΣ ΤΣΑΜΗΔΕΣ θα δηλώσουν Αλβανικής καταγωγής λόγο προφανώς γλώσσας. Αυτούς όμως που μισούν περισσότερο στον κόσμο είναι οι ΑΛΒΑΝΟΦΩΝΟΙ ΜΟΥΣΟΥΛΜΑΝΟΙ ΤΣΑΜΗΔΕΣ για τα δεινα που προξένησαν στους ιδιους και τους συγγενείς τους τότε. Ναι αυτούς τους εξωμότες που για να μην υποφέρουν όπως οι υπόλοιποι Χριστιανοί από τους Οθωμανούς αλλαξοπίστησαν. Μερικοί τέτοιοι ηλικιωμένοι κύριοι ήτανε στο ακροατήριο στην Πάντειο όταν οι δημόσιοι υπάλληλοι-καθηγητές τις προσπάθησαν να ανακινήσουν θέμα Τσάμηδων. Σηκώθηκαν από τις καρέκλες και τους έβριζαν στα Αλβανικά.
Όσο για τον ευτραφή κύριο με τον trendy σκελετό γυαλιών που πείρε την συνέντευξη από τον ΤΟΥΡΚΑΛΒΑΝΟ θα του συνιστούσα να διαβάσει λίγο Moδη. Αυτοί οι ΤΟΥΡΚΑΛΒΑΝΟΙ ΤΣΙΦΛΙΚΑΔΕΣ καταπιέζανε τους Σλαβόφωνους τις Μακεδονίας (είτε αυτοί νιώθανε Έλληνες-Γραικομάνοι είτε ΒΟΥΛΓΑΡΟΙ). Να το θυμίσουμε στον κύριο του Vinozhito με τα γυαλιά γιατί προσβάλει τους προγόνους του.
Ο Καλύβας που διαφημίζει το βιβλίο της Μαντά, την οποία οι "δημόσιοι υπάλληλοι-καθηγητές" όπως σωστά τους λες και δεν την άφησαν να μιλήσει -παρόλο που την κάλεσαν- είναι ο φιλοαλβανός ?
ΑπάντησηΔιαγραφήΟ Καλύβας είναι το μαύρο πανί σε όλους αυτούς τους καθηγητές διότι μιλάει για κόκκινη τρομοκρατία όταν οι άλλοι σωπαίνουν.
Δεν σχολιάζω τα σημεία των ανωνύμων διότι εμμέσως προτείνω το βιβλίο της Μαντά όπου με στοιχειοθετημένες αποδείξεις (αρχεία Ελλάδος και Βρεττανίας) βάζει πολλά πράματα στην θέση τους. Και ένα από αυτά είναι η συμμετοχή Τσάμηδων στον ΕΛΑΣ όπως ο Μουσά Ντέμι.
Και κάτι ακόμα. Ο Στρατηγός ΖΕΡΒΑΣ τον οποιο θεωρούν σφαγέα τους τη καταγωγή είχε? Μήπως ήτανε και αυτός Τσάμης?
ΑπάντησηΔιαγραφήΘυμήθηκαν τώρα και οι ΤΟΥΡΚΑΛΒΑΝΟΙ ότι είναι Έλληνες πολίτες. την δεκαετία του 1880 εναντιώθηκαν σθεναρά στην προσάρτηση της Ηπείρου από το Ελληνικό Κράτος. Μαζί με τους Τούρκους πολέμησαν εναντίον των Ελλήνων το 1912. Εμπροσθοφυλακή τον Ιταλών ήτανε το 1940. Για να μην αναφέρω τις σφαγές λεηλασίες και βιασμούς αθώων στην κατοχή. Μέχρι και μικρά παιδιά απήγαγαν.
ΑπάντησηΔιαγραφήΑπό την στιγμή που η Νότια Ήπειρος έγινε τμήμα του Ελληνικού κράτοuς ποτε δεν αισθάνθηκαν Έλληνες πολίτες. Στους μόνους που άφησαν κιτάπια και κτήματα οι Τούρκοι ήτανε οι Τσάμηδες. Θέλουν τώρα και κοινοτικά διαβατήρια...
Ανώνυμε #2
ΑπάντησηΔιαγραφήΚΑΙ ο ΕΔΕΣ είχε κάποιους ελάχιστους Τσάμηδες στις τάξεις του, οι οποίοι προφανώς είχαν καταλάβει ποιος θα ήταν ο νικητής και απλά πήγαν μαζί του. Δεν γνωρίζω χριστιανούς να δηλώνουν Αλβανοί στην καταγωγή. Μόνον ελάχιστες περιπτώσεις.
Ο Καλύβας και ο Μαρατζίδης για όσους γνωρίζουν καλύτερα είναι ο σικέ αντίλογος στον εθνομηδενισμό. Ουσιαστικά αποτελούν στήριγμα αυτού με λίγη γαρνιτούρα από αντι-αριστερή κριτική προς τέρψη των αφελών
Akrita να και μια πρωτογενής μαρτυρία που βοηθα στην κατανόηση του ζητήματος:
ΑπάντησηΔιαγραφήhttp://www.oswego.edu/~baloglou/chameria.html
Βάλε το παραπάνω λινκ στο
www.archive.org
και θα μπορέσεις να διαβάσεις μερικά αποσπάσματα τοπικών μαρτυριών όπως ήταν αναρτημένα μέχρι το 2004.
Διάβασε επίσης για τους μουσουλμάνους συγγενείς του Ζέρβα και την εμπλοκή στην Ήπειρο της ηπειρωτικής οικογένειας Bugari των κοσμηματοπωλών της Ρώμης.
(Χέσε τον Καλύβα, την στρογγυλοποίηση των αλβανικών εγκλημάτων που επιχειρεί και την αντίστοιχη δαιμονοποίηση των Ελλήνων)
νεοδεξιοι αναθεωρητες καλυβας μαρατζιδης
ΑπάντησηΔιαγραφήΔεν περιμενα αυτες τις ανακριβιες και τις διαστρεβλωσεις σε ενα τοσο σοβαρο ζητημα απο την κυρια Μαντα. Οσο για τον καθηγητη Καλυβα ας τον αγνωισο. Ειμαι Μαργαριτιωτης και η οικογενια μου εχει τις ριζες τις εδω και 500 χρονια σε αυτον τον τοπο. Φυσικα εχει πληρωσει βαρυ φορτιο αιματος για να παραμινει Ελευθερι και Ελληνικη αυτη η οικογενια οπως και αρκeτες αλλες. Για εμας τους Ελληνες που ζουμε σε αυτον τον τοπο, οι Τσαμηδες ηταν Ελληνες που πουλησαν την πατριδα και την θρησκεια τους στην περιοδο απο 1650 εως και 1750 για αγαδιλικια και τσιφλικια. Μετα την πρωτη γενια οι επομενες μπασταρδευτηκαν με Τουρκους και Αλβανους που ηταν εκει ως μισθοφοροι των Τουρκων. Με το προσκυνημα στο κορανι οχι μονο γλυτωσαν τα υπαρχοντα τους, αλλα αρπαξαν και των συγχωριανων τους που παρεμηναν χριστιανοι και Ελληνες. Αλλους τους σκωτοσαν και αλλους τους αναγκασαν να φυγουν σε αλλα μεροι. Ετσι ιδιοποιηθηκαν τις περιουσιες τους και εχουμε τους πρωτους αγαδες. Αυτοι οι μαγκες μισθωναν τα κλεμενα χωραφια στους λιγους χριστιανους και τους επερναν το 65 τις εκατο της παραγωγης. Σaν μπασταρδεμενος λαος δεν ειχαν πλεον οι επομενες γενιες καμια πατριδα και το κορανι το σεβονταν οταν δεν τους εθιγνε τα συμφερωντα τους. (οπως ακριβως σημερα οι Αλβανοι). Την διαλεκτο που μιλουσαν στην περιοχη μας ηταν ενα μιγμα απο λεξεις διαφορων γλωσων. Θα λεγαμε η κακιστη χρηση της Ελληνικης. Αυτα ηταν τα αρβανιτικα. Εμεις τοτε τους λεγαμε Τουρκους. Με γνωμονα τοτε την θρησκεια ξεχωριζανε τον λαο. Χριστιανος ισον Ελληνας Μουσουλμανος ισον Τουρκος. Το 70 τις εκατο απο αυτους πουλησαν τα κλεμενα χωραφια και εφυγαν πριν το 1912. Αυτοι που εμηναν δηλωσαν Ελληνες και υποσχεθηκαν μαλιστα οτι θα πολεμησουν στο πλευρο της μητερας Πατριδας Ελλαδας. Οταν ο Βενυζελος καταργησε με νομο τους τσιφλικαδες, Ελληνες και (Τουρκαλβανους) και τους αποζημιωσε μαλιστα, αυτη αντεδρασαν για τα τσιφλικια τους. Εκει βρηκαν αρογους και βοηθους τους Τουρκους και τους Ιταλους που η καθε χωρα για τα δικα της συμφερωντα χωριστα, δεν ηθελε η Ελλαδα να μεγαλωσει κιαλλο. Τους εταξαν τοτε λαγους με πετραχιλια που λεμε. Πιστεψαν πως θα εμεναν στον τοπο τους αρχικα σαν τσιφλικαδες. Αργωτερα τους εβαλαν να ζητανε να προσαρτησουν την εδω και 5000 χρονια Ελληνικη Θεσπρωτια στην Αλβανια. Απο τοτε οι Αλβανοι τοχουν ριξει στο κολογλυψιμο του καθε δυνατου, πιστευωντας οτι θα πετυχουν τους στοχους τους. Ακωμη δεν εχουν καταλαβει οτι ειναι θυματα και παιζουν τα παιχνιδια των Τυρανων, της Τουρκιας, της Ιταλιας και τελευταια των Αμερικανων. Αυτη ηταν ειναι και θα ειναι η μοιρα τους. Εμεις οι Ελληνες οστωσο καλο θα ηταν αν μας δοθη η ευκαιρια να ξεκαθαρισουμε την κατασταση με την Βορειο Ηπειρο μια για παντα. Οσο για το βιβλιο της κυριας Μαντα και τις γνωμες του καθηγητη Καλυβα ας τις κρατησουν για παρτη τους. Ο καθηγητης ειναι πλεον Αμερικανος Αλλα η κυρια Μαντα θα επρεπε να ηταν πιο ενημερη για το υποτηθεμενο θεμα των Τουρκαλβανοτσαμηδων. Ας μην ξεχνανε το ονομα της περιοχης αυτης ηταν καποτε Θυαμουρια εκ του Θυαμις. Τσαμουρια ειναι στην Αλβανικη. Στην Θυαμουρια αυτη ζουσαν 75 τις εκατο Χριστιανοι Ελληνες και 25 τις εκατο Εξωμοτες. Αυτα δεν τα αναφερουν καθολου. Οσο για τον Ζερβα, επανυλημενα εδωσε την ευκαιρια στους τσαμηδες να καταθεσουν τα οπλα και να ζησουν ειρηνικα με τους συντοπιτες τους, αυτοι ομως πηγαν και τους κτηπησαν πισοπλατα τοτε. Περαν αυτου, ποτε οι Τουρκαλβανοτσαμηδες (αυτο ειναι το κανονικο τους ονομα) δεν βρεθηκαν στο Πλευρο της Ελλαδας στους Απελευθερωτικους Αγωνες που εκανε. Στην περιοχη μας ο αρχιδημιος Γιασιν Σαντικ που κατεσφαξε το Φαναρι στον Αχεροντα και τοσα αλλα που εκανε στην περιοχη του Μαργαριτιου, Πληρωσε για τα εγκληματα αυτα. Τον εστειλε στην κολαση Ο Βασιλης Μπαλουμης. Σκωτοσε τοτε μονο αυτον απο την 15μελη συνοδια του. Αυτη η πραξη λει πολλα κυρια Μαντα. Δεν υπειρχε τοτε καμια αντεκδικησει ηταν ομως θεμα δημοσιας ταξης και ασφαλιας των Ελληνων πολητων που υπεφεραν μεσα στην ιδια τους την πατριδα απο μια χουφτα Κολοπαιδα του Εμβερ Χοτυα. ΕΛΛΗΝΕΣ προσεξτε τα φιδια που κυκλοφορουν αναμεσα μας. ΜΑΡΓΑΡΙΤΙΩΤΗΣ.
ΑπάντησηΔιαγραφή